کد خبر: 149297 تاريخ انتشار: 1402/03/18 - 13:18
تاثير دردناکترين نيش حشره در جهان بر اعصاب
«دردناکترين نيش حشره در جهان» که متعلق به يک مورچه است با روشي منحصر به فرد اعصاب را مورد هدف قرار ميدهد.
اگر مورچه شما را نيش زده باشد، ميدانيد که چقدر اين نيش ميتواند دردناک باشد. محققان استراليايي دريافتهاند که برخي از دردناکترين نيشهاي مورچه ناشي از نوروتوکسينهايي است که عصب را هدف ميگيرند. اما برخلاف سمومي که در زهر مار و عقرب يافت ميشود، سموم مورچه به روشي که پيش از اين ديده نشده بود بر بدن تاثير ميگذارد. يافتههاي آنها درک ما را از نحوهي عملکرد درد و نحوه درمان آن بهبود ميبخشد.
اگرچه اکثر گونههاي مورچه سم توليد ميکنند و بسياري از آنها نيش دردناکي دارند، تحقيقات کمي براي کشف مکانيسمهايي که باعث اين درد در بدن ميشود، انجام شده است. علت آن بيشتر به دليل اندازهي اين حشرات است که جمعآوري و تجزيه و تحليل سم آنها را دشوار ميکند.
محققان دانشگاه کوئينزلند مورچه سبز استراليايي و مورچه گلولهزن آمريکاي جنوبي را مورد مطالعه قرار دادند که هر دو داراي نيشهايي هستند که باعث درد شديد و طولاني مدت ميشوند.
مورچه سبز يا مورچه سر سبز در سراسر استراليا از جمله مناطق شهري و حومه شهر يافت ميشود. آنها دوست دارند زير علفها لانه کنند و معمولا تا زماني که کسي را نيش نزنند، مورد توجه قرار نميگيرد. نيش آنها در عرض چند ثانيه احساس سوزش شديدي ايجاد ميکند. مورچههاي گلولهزن در جنگلهاي باراني در آمريکاي مرکزي و جنوبي زندگي ميکنند. نام آنها به دليل دردي که مردم هنگام گزش تجربه ميکنند، انتخاب شده که با درد ناشي از اصابت گلوله مقايسه ميشود. نيش مورچه گلولهزن نيز ميتواند باعث انقباضات شديد عضلات و سوزش شود.
دکتر جاستين اشميت(Justin Schmidt)، حشره شناس آمريکايي، که شاخص درد حشرات گزنده را ايجاد کرد، نيش مورچه گلولهزن را دردناکترين نيش حشره در جهان ارزيابي کرده است.
سم رابينسون(Sam Robinson)، نويسنده اصلي اين مقاله ميگويد: درد نيش مورچه گلولهزن ميتواند تا ?? ساعت ادامه يابد و اين درد عميقي است که در استخوانهاي خود با تعريق احساس ميکنيد که برخلاف تاثير ?? دقيقهاي نيش زنبور معمولي است. ما در استراليا مورچه گلولهزن نداريم، اما مورچه سبز ما نيز ميتواند باعث درد طولاني مدت شود و بسياري از استرالياييها اين درد را تجربه کردهاند.
مطالعات انجام شده در دههي ???? يک پونراتوکسين(poneratoxin) که يک پپتيد سمي فلج کننده است را در سم مورچه گلولهزن نشان داد که بر کانالهاي سديم در رشتههاي عضلاني اسکلتي قورباغهها و موشها تاثير ميگذارد. احساس درد به دليل عملکرد کانالهاي سديم در غشاي نورونهاي حسي ما(سلولهاي عصبي) است. به زبان ساده، کانالهاي سديم اجازه ميدهند که اطلاعات گيرندههاي درد در سيستم عصبي محيطي به سمت سيستم عصبي مرکزي هدايت شوند و درد را ايجاد کنند.
در اين مطالعه جديد، محققان ميخواستند با بررسي آنچه در سطح سلولي و مولکولي اتفاق ميافتد، عوامل ايجاد کنندهي درد در نوروتوکسينهاي مورچه سبز و گلولهزن را شناسايي کنند. آنها سم روي نورونهاي حسي موشها را آزمايش و تجزيه و تحليل کردند و دريافتند که سموم به طور خاص کانالهاي سديم نورونها را مورد هدف قرار ميدهند.
رابينسون ميگويد: ما نشان دادهايم که سم اين مورچهها سلولهاي عصبي ما را هدف قرار ميدهند که سيگنالهاي درد را ارسال ميکنند. به طور معمول، کانالهاي سديم در اين نورونهاي حسي در پاسخ به يک محرک فقط براي مدت کوتاهي باز ميشوند. ما کشف کرديم که سموم مورچه به کانالهاي سديم متصل و باعث ميشوند آنها راحتتر باز شوند و باز و فعال بمانند، که اين منجر به سيگنال درد طولانيتر ميشود.
آنها دريافتند که سموم پپتيدي مورچهها از نظر ساختاري از ساير سموم موثر بر کانال سديم متمايز است و مکانيسم عمل آنها منحصر به نوع حشره است.
اين نوروتوکسينها که کانالهاي سديمي را هدف قرار ميدهند منحصر به مورچهها هستند.
مورچهها از زمان دايناسورها از نوروتوکسينها براي دفع شکارچيان استفاده ميکردند. محققان ميگويند که اين کشف جديد براي درک ما از نحوهي عملکرد درد و توسعه راههاي جديدي براي درمان آن مهم است.
اين مطالعه در مجله «Nature Communications» منتشر شده است.
ايسنا
انتهاي پيام/ن