چرا بايد هوش هيجاني خود را تقويت کنيم؟ شايد دليل اين موضوع اين باشد که بخواهيم کنترل زندگيمان را در دست بگيريم.
به گزارش خبرگزاری زنان ایران - چرا بايد هوش هيجاني خود را تقويت کنيم؟ شايد دليل اين موضوع اين باشد که بخواهيم کنترل زندگيمان را در دست بگيريم. به صورت کلي سه چيز را در زندگي ميتوانيم کنترل کنيم: افکار، رفتار و احساساتمان که مهمترين آنها احساسات است زيرا افکار و رفتارمان را هدايت کرده و به آنها جهت ميدهد. در واقع حدود ?? درصد يا بيشتر تصميمها و اقدامها از احساساتمان ناشي ميشوند. اگرچه احساسات سختترين قسمت براي کنترل کردن هستند زيرا تاثير مستقيم ما روي احساساتمان کمترين ميزان است.
در دست گرفتن کنترل احساسات نيازمند اين مساله است که هوش هيجاني خود که توانايي آگاهي از احساسات و مديريت آنها است را در خود ايجاد و تقويت کنيد. با دنبال کردن عادتهاي روزانهاي که در اين مطلب معرفي کردهايم، ميتوانيد مهارتهاي هوش هيجاني خود را تقويت کرده و کنترل بيشتري روي خود و زندگيتان داشته باشيد.
?. احساسات خود را با تاخير ابراز کنيد
آيا تاکنون تجربهي واکنش شديد در يک موقعيت فشرده را داشتهايد که پس از آن پشيمان شده و آرزو کردهايد که کاش ميتوانستيد به عقب بازگرديد؟ تجربهي چيزي که در يک لحظه گفتهايد و پس از آن پشيمان شده باشيد چطور؟ فرقي نميکند که اين واکنشهاي لحظهاي به ندرت اتفاق ميافتند يا چيزهايي هستند که به صورت مکرر در زندگي خود تجربه ميکنيد، به هر حال فوايد و مزيتهاي بسيار زيادي در ايجاد تاخير در ابراز احساسات وجود دارد.
اما در ابتدا بياييد دربارهي چگونگي کارکرد ذهن و دو سيستم تفکر آن صحبت کنيم. سيستم خودکار به احساسات و شهودمان پاسخ ميدهد، در حالي که سيستم عامدانه تفکر منطقيمان را منعکس ميکند. از آنجايي که سيستم عامدانه کند است، به زمان زيادي براي فعالسازي و بازتاب خطاهايي که سيستم خودکار انجام ميدهد نياز دارد. براي رفع اين مساله بايد عادتي را در خود ايجاد کنيد به اين صورت که قبل از رفتار يا تصميمگيري بر اساس احساسات تا ده بشماريد. اين کار باعث فعال شدن سيستم عامدانه و بررسي احساسات قبل از نمايش و ابراز آنها ميشود. درک سادهي چگونگي عملکرد اين دو سيستم و کمي وقت گذاشتن قبل از نشان دادن واکنش باعث ميشود بتوانيد کنترل بيشتري روي احساسات خود داشته باشيد.
?. ژورنالنويسي انجام دهيد
نوشتن افکار و احساسات به صورت منظم براي تقويت هوش هيجاني بسيار مفيد است. ژورنالنويسي همچنين به عنوان يک روش مراقبت از خود عمل ميکند که خلاقيت و خودآگاهي را هم بهبود ميبخشد. باوجود اينکه هيچ قانون دقيقي براي ژورنالنويسي وجود ندارد، اما آن را به عادت روزانهاي تبديل کنيد که هر روز انجام ميدهيد. فعاليت ژورنالنويسي صبحگاهي يا عصرگاهي که شامل سه عادت مرتبط با هوش هيجاني است را ايجاد کنيد:
دربارهي خودتان و احساساتتان در لحظه ژورنالنويسي انجام دهيد.
دربارهي چيزي که از احساسات خود در روز گذشته ياد گرفتيد ژورنال بنويسيد.
دربارهي جايي که براي تقويت هوش هيجاني خود شامل توانايي شناخت و مديريت احساسات ميخواهيد در طول زمان تمرکز کنيد ژورنال بنويسيد.
به خاطر داشته باشيد نکتهي کليدي آغاز کار و استمرار در اجراي آن است. کار را با انتخاب يک روش ژورنالنويسي ساده کنيد. امکان نوشتن با دست، تايپ کردن، استفاده از يک دستگاه ضبط کنندهي صدا يا انتخاب يک اپليکيشن ژورنالنويسي وجود دارد.
همزمان با آغاز تمرين کردن عادتهايي که در اين مطلب معرفي کردهايم، چيزهايي که در ژورنال نوشتهايد را هر چند مدت يکبار مرور کنيد. اين يک روش بسيار عالي براي بررسي موانع قبلي و ميزان پيشرفتتان خواهد بود.
?. مديتيشن انجام دهيد
مديتيشن يک روش ديگر براي تقويت هوش هيجاني است و ميتواند مسيرهاي عصبي جديدي براي کمک به مديريت استرس و احساسات ايجاد کند. به صورت خاص مديتيشن ميتواند به افرادي که با معيارهاي سنتي احساسات در حال جدال هستند و به سختي احساسات خود را بروز ميدهند کمک کند. مطالعات همچنين نشان دادهاند که مديتيشن به افرادي که نميتوانند به صورت سازنده با احساسات خود برخورد کنند هم کمک ميکند.
دو نوع مديتيشن که توصيه ميشود آنها را انجام دهيد:
انجام ده دقيقه مديتيشن ذهن خالي يا ذاذن (Zazen): هدف اين نوع مديتيشن پاکسازي و آرام کردن ذهن است. براي انجام اين مديتيشن چهارزانو نشسته و سپس نفس کشيده، ذهن خود را خالي کرده و سعي کنيد به هيچ چيزي فکر نکنيد. مديتيشن ذاذن به شما کمک خواهد کرد که تمرکز و دقت بيشتري داشته باشيد و به توجه بيشتر روي احساسات هم کمک خواهد کرد.
انجام پنج دقيقه مديتيشن عشق و مهرباني: اين نوع مديتيشن به مديريت احساسات در برابر ساير افراد کمک کرده و باعث غنيتر شدن و مثبتتر شدن احساسات ميشود. با انجام اين مديتيشن ميتوانيد ارتباطات خود و احساس مثبت نسبت به افراد مورد علاقهي خود را تقويت کنيد. اين روش ميتواند با تصويرسازي افرادي که در زندگيتان هستند، تمرکز بر آنها و فکر کردن به اين افراد با ارسال و دريافت عشق و مهرباني به آنها و از آنها انجام شود.
?. يوگا انجام دهيد
به احتمال زياد مطالب بسياري دربارهي فوايد سلامتي يوگا شنيدهايد اما در اين مطلب ميخواهيم بر تاثير آن روي هوش هيجاني تمرکز کنيم. تمرين يوگا به افراد ميآموزد که در لحظهي حال باشند، آنها را به خودآگاه بودن تشويق کرده که در نهايت باعث کمک به تشخيص آسانتر احساسات ميشود. احساسات اغلب به صورت فيزيکي و جسمي نمايان ميشوند بنابراين آگاهي از بدن به آگاهي بيشتر از احساسات، توانايي تمايز بين احساسات و مديريت بهتر آنها کمک ميکند. سعي کنيد روزانه حداقل ?? دقيقه يوگا را در برنامهي خود قرار دهيد.
?. به صورت منظم جهتگيريهاي شناختي را تشخيص دهيد
احساسات ما اغلب به دليل نقاط کور ذهني که جهتگيريهاي شناختي ناميده ميشوند ما را به جهت اشتباهي هدايت ميکنند. اين جهتگيريها قضاوتهاي خطرناکي هستند که ميتوانند منجر به تصميمگيريهاي ضعيف در زندگيهاي شخصي و حرفهاي شوند. بايد با ارزيابي و يادگيري مواردي که به شما مرتبط هستند از اين نقاط کور دردسرساز پيشي بگيريد. سپس يک روتين روزانه براي رفع جهتگيريهاي شناختي که بيشترين تاثير را دارند مشخص کنيد.
چهار عادت اوليهاي که توضيح داديم بهترين موقعيت براي تشخيص و برخورد با اين جهتگيريها هستند. به عنوان مثال، ميتوانيد از ژورنالنويسي براي نوشتن چگونگي رفع آنها استفاده کنيد.
?. ارتباط با ديگران
با وجود اينکه پنج عادت اول در اين ليست امکان انعکاس، ارزيابي و سنجش دروني را فراهم ميکنند بايد به صورت مساوي چگونگي ارتباط با ساير افراد را هم در نظر بگيريد. پس از تمرين کردن عادت پنجم متوجه خواهيد شد که در ارتباط با ديگران چقدر جهتگيريهاي شناختي داريد. براي مديريت بهتر اين احساسات يک عادت روزانه براي ارزيابي احساسات هنگام تعامل با افراد ديگر داشته باشيد.
صبر کنيد، انعکاس نشان دهيد و چيزي که دربارهي خودتان در طول اين واکنشها ميتوانيد ياد بگيريد را تشخيص دهيد. با داشتن اطلاعاتي که دربارهي خودتان ياد گرفتهايد، چگونگي تعامل با ديگران را برنامهريزي کنيد. به خاطر داشته باشيد که ابراز احساسات به ديگران را به تاخير بيندازيد و در ابتدا ياد بگيريد که چگونه به خوبي خودتان را مديريت کنيد.
?. مهارتهاي گوش دادن فعال را در خود تقويت کنيد
بسياري از افراد بدون شنيدن دقيق چيزي که گفته ميشود گوش ميدهند. اين مورد به ويژه براي بسياري از بحثهايي که در آن افراد موضع مبارزهجويانه به خود ميگيرند و به جاي گوش دادن واقعي به افراد ديگر زمان خود را صرف فرمولبندي پاسخ در ذهنشان ميکنند، صادق است. بدون داشتن مهارتهاي درست گوش دادن، هيچ هوش هيجانياي شکل نگرفته يا نميتواند به کار گرفته شود و بسياري از دعواها حل نشده باقي ميمانند.
هنگام صحبت کردن با ديگران به جاي اينکه فقط به فکر صحبت بعدي خود يا گذراندن زمان براي رسيدن زمان صحبتتان باشيد به صورت فعال گوش دهيد. علاوه بر اين براي اطمينان از اينکه درک خوبي از چيزهايي که دربارهي آنها بحث شده است داشته باشيد، خوب گوش دهيد. هنگام برطرف کردن دعوا و بحث، گوش دادن فعال به شما در تعيين چگونگي مشارکت براي رفع مشکل کمک ميکند. دليل اين مساله اين است که به شما زمان لازم براي مشخص کردن همهي نقطههاي داراي ابهام را ميدهد. همچنين هوش هيجاني شما را براي کمک به استفاده از يک پاسخ مناسب به کار ميگيرد.
?. از يک استايل گفتگوي قاطعانه و مشارکتي استفاده کنيد
هر چيزي که دربارهي خودتان، جهتگيريها و چگونگي واکنش نشان دادن به ديگران ياد گرفتهايد را به خاطر بسپاريد. سپس عادت قاطع بودن و نه پرخاشگري و روراست بودن هنگام مکالمه و گفتوگو را توسعه دهيد. اين کار به شما اجازه ميدهد نظرات خود را شفافتر بيان کرده و همچنين ديگران را تشويق به مکالمهي شفافتر با شما ميکند.
در پايان
مهم نيست که به چه دليلي ميخواهيد هوش هيجاني خود را تقويت کنيد، به هر حال از تلاش براي انجام اين کار سود خواهيد برد. انجام اين عادتهاي روزانه کليد توسعه و تقويت هوش هيجاني و دريچهي کنترل داشتن روي زندگي است. با وجود اينکه چرخهي يادگيري هر فرد متفاوت است، هر کسي ميتواند اين عادتها را آموخته و بر آنها مسلط شود. کافي است کمي تمرين کنيد تا تاثير آنها را بر جنبههاي مختلف زندگي خود ببينيد.