خبرگزاری زنان ایران

به گزارش خبرگزاری زنان ایران - معصومه کوشکستانی- خودکشی در میان زنان یکی از پیچیده‌ترین و نگران‌کننده‌ترین مسائل اجتماعی است چرا که خودکشی زنان تاثیر عمیقی بر خانواده و فرزندان می ‌گذارد. در حقیقت خودکشی زنان یک پدیده‌ی چندوجهی است که ریشه در عوامل روانی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی دارد. نگاه به این مسئله باید فراتر از فردی باشد و به عنوان یک چالش اجتماعی دیده شود.
اگرچه در بسیاری از کشورها نرخ مرگ ناشی از خودکشی در مردان بالاتر است، اما زنان بیشتر اقدام به خودکشی می‌ کنند ولی مردان بیشتر در این اقدام جان می ‌بازند. سوال این است چگونه می ‌توان با آموزش، حمایت اجتماعی و تغییر نگرش فرهنگی، این چرخه‌ تلخ را متوقف کرد؟
وضعیت خودکشی در زنان
کارشناسان ایرانی معتقدند که پیشگیری از خودکشی در زنان نیازمند اصلاح قوانین، حمایت اجتماعی و آموزش مهارت ‌های زندگی است.
ایران و برخی جوامع مشابه، آمار نشان می ‌دهد که زنان جوان به دلیل فشارهای اجتماعی، خانوادگی و اقتصادی بیشتر در معرض خطر هستند. هم چنین عوامل فرهنگی و محدودیت ‌های اجتماعی می ‌توانند شدت بحران را برای زنان افزایش دهند چرا که افزایش نرخ خودکشی نشانه‌ بحران‌ های اجتماعی است و نیاز به سیاست‌ های حمایتی دارد.
انتظارات سنتی، محدودیت ‌های فرهنگی و نقش ‌های جنسیتی؛ مشکلات اقتصادی، وابستگی مالی و نبود فرصت ‌های برابر شغلی؛ خشونت خانگی و تبعیض: تجربه‌ی خشونت یا بی‌عدالتی؛ اختلالات روانی شامل فسردگی، اضطراب و اختلالات ناشی از استرس؛ انزوای اجتماعی، نبود حمایت اجتماعی و احساس تنهایی می‌ توانند زمینه‌ ساز بحران روانی باشند.
از ورای دیگر؛ کارشناسان از آگاهی ‌رسانی و آموزش، حمایت اجتماعی، سیاست‌های حمایتی، و دسترسی به خدمات روان ‌شناسی به عنوان راه های برون رفت از این معضل خانمان سوز نام می برند.
آمار خودکشی
در بسیاری از خانواده‌ ها و جوامع، خودکشی یک تابو محسوب می‌ شود و گزارش رسمی آن کمتر ثبت می ‌شود. هم چنین آمارهای پزشکی قانونی، وزارت بهداشت و پژوهش‌ های دانشگاهی گاهی با هم اختلاف دارند. حتی برخی موارد مثل خودسوزی یا مصرف بیش از حد دارو ممکن است به‌عنوان حادثه ثبت شوند، نه خودکشی.
بر اساس داده‌ های جهانی، سالانه بیش از ۸۰۰ هزار نفر در جهان بر اثر خودکشی جان خود را از دست می ‌دهند. در ایران نرخ خودکشی کمتر از میانگین جهانی است، اما روند آن رو به افزایش بوده و زنان در برخی استان ‌ها سهم بالایی در این مقوله دارند. طبق گزارش سازمان بهداشت جهانی (WHO)، نرخ جهانی خودکشی حدود ۱۰٫۵ نفر در هر ۱۰۰ هزار نفر جمعیت است.
طبق گزارش منتشره در ایسنا خودکشی یکی از علت ‌های اصلی مرگ و میر مردم دنیا محسوب می‌ شود که سالانه جان بیش از ۸۰۰ هزار نفر را می گیرد. کشورهایی مانند لیتوانی با نرخ حدود ۳۱٫۹ نفر در هر ۱۰۰ هزار نفر بالاترین آمار خودکشی را دارند.
هم چنین براساس آمار منتشر در یورونیوز در سپتامبر 2015، ایران میان کشورهای اسلامی، رتبه سوم از نظر شیوع خودکشی را دارد. گزارش ‌ها نشان می‌دهد براساس مطلب کبنا، در برخی استان‌ ها مانند کهگیلویه و بویراحمد، فشارهای فرهنگی و اجتماعی باعث افزایش خودکشی زنان شده است. با این وجود زنان ایرانی رتبه اول خودسوزی در خاورمیانه را دارند، این نوع خودکشی به ‌ویژه در استان ‌های غربی و جنوبی دیده می ‌شود.
اما در ایران و طبق گزارش انصاف نیوز، زنان خانه‌دار در ایران حدود ۳۲٫۸ درصد، بیشترین سهم اقدام به خودکشی را دارند و پس از آن کارگران و دانش‌آموزان قرار دارند. بر پایه آمارها و طبق داده ‌های رسمی، در ایران روزانه بیش از ۱۳ نفر خودکشی می‌ کنند و طبق یادداشتی با موضوعیت "آمار خودکشی در ایران و جهان"، نرخ کلی خودکشی در ایران حدود ۵ نفر در هر ۱۰۰ هزار نفر است که این آمار برای مردان ۷ و برای زنان ۳ نفر است.
هم چنین در سال ۱۳۹۷، وزارت بهداشت اعلام کرد که حدود ۱۰۰ هزار نفر در سال مذکور اقدام به خودکشی کردند؛ از این تعداد، حدود ۶ نفر از هر ۱۰۰ هزار نفر جان خود را از دست دادند.
نظر کارشناسان
براساس گزارش اقتصاد نیوز برخلاف الگوی جهانی که در آن اقدام به خودکشی در زنان بیشتر اما مرگ کمتر است، در ایران مرگ ناشی از خودکشی در زنان افزایش یافته و حتی در برخی مناطق دو برابر مردان گزارش شده است. کارشناسان این روند را بسیار نگران‌کننده می ‌دانند و آن را نشانه‌ ضعف حمایت ‌های اجتماعی و روانی می‌ دانند.
دکتر اکرم خمسه، مدیر گروه تخصصی روان‌شناسی زنان انجمن روان‌شناسی ایران؛ معتقد است: خودکشی یک موضوع پیچیده و چندلایه است که ترکیبی از عوامل فردی، ارتباطی و اجتماعی در آن نقش دارند. به گفته‌ او، خودکشی زنان اغلب ناشی از احساس استیصال و نبود راه‌ حل ‌های اجتماعی برای مشکلاتشان است.
حمید یعقوبی، روانشناس بالینی و رییس انجمن پیشگیری از خودکشی ایران در چهاردهمین همایش سلامت روان و رسانه با عنوان "آرزومندی، نابرابری و سلامت روان" گفته بود که در سال ۱۴۰۱ زنان خانه‌دار، رتبه چهارم مرگ ناشی از خودکشی را داشتند، اما در اقدام با ۳۲/۸ درصد اول بودند.
انتهای پیام/*